Open Math Tải app
Chương 6 · Bài 4

Bảng cộng qua 10

Con xếp mọi phép cộng qua 10 thành một bảng theo cả nhóm, thấy vì sao cả cột bằng nhau, và nhớ dần các phép ấy; phép nào quên thì gom cho đủ 10.

Học xong, con làm được

  • Tìm một phép cộng trong bảng cộng qua 10 và đọc cả nhóm ở đầu cột.
  • Giải thích được vì sao các phép cộng trong cùng một cột bằng nhau.
  • Nói cả nhóm của các phép cộng từ 2 + 9 đến 9 + 9 mà không đếm.
  • Gom cho đủ 10 để tìm lại phép nào chưa nhớ.

Cần chuẩn bị

  • Một tờ giấy to (mặt sau tờ lịch cũ) và bút dạ để kẻ bảng
  • Hai khung mười ô vẽ trên giấy và 14 hạt đậu hay cúc áo
  • 20 mảnh giấy nhỏ để làm thẻ lật
  • Bút chì màu

Vì sao học bài này lúc này

Ba bài trước con đã gom cho đủ 10 bằng tay, bằng số, và tự chọn gom ở số nào. Nhớ đến sau khi hiểu, nên bây giờ mới là lúc xếp các phép cộng qua 10 thành bảng. Bảng xếp theo cả nhóm, có hàng 10 ở trên cùng, để con thấy đi lên một ô là chuyển một hạt từ số sau sang số đầu, còn gom cho đủ 10 là đi thẳng lên hàng 10. Con không phải học thuộc từng dòng: cả bảng chỉ có 20 phép cần nhớ, và phép nào quên thì con vẫn gom lại được. Bài sau con dùng các phép này cạnh những cách cộng đã học từ trước.

Cùng con làm ở nhà

  1. Kẻ bảng và tìm đường trong bảng

    Kẻ bảng 8 cột, đầu cột ghi 11, 12, cho tới 18. Hàng trên cùng ghi 10 + 1, 10 + 2, tới 10 + 8. Hàng kế là số đầu 9: 9 + 2, 9 + 3, tới 9 + 9. Hàng số đầu 8 bắt đầu bằng 8 + 3, hàng 7 bằng 7 + 4, cứ thế tới hàng 2 chỉ có một ô là 2 + 9; hàng nào cũng bắt đầu ở cột 11. Bố mẹ viết ô đầu mỗi hàng, con viết tiếp: sang phải một ô thì số sau thêm 1, cả nhóm thêm 1. Xong, bảo con tìm ô 7 + 9 và ô 4 + 8 rồi nhìn lên đầu cột.

    Nói với conPhép cộng nào cũng có chỗ trong bảng. Muốn biết 7 cộng 9 bằng mấy, con tìm hàng 7, đi tới ô 7 cộng 9, nhìn lên đầu cột: 16.

  2. Trong một cột, cả nhóm như nhau

    Chỉ cột 14, đọc từ dưới lên: 5 + 9, 6 + 8, 7 + 7, 8 + 6, 9 + 5, 10 + 4. Bày 5 hạt ở khung trái, 9 hạt ở khung phải. Con chuyển 1 hạt từ phải sang trái và nói phép cộng mới: 6 + 8. Chuyển tiếp từng hạt, mỗi lần chỉ tay lên một ô trong cột, tới khi khung trái đầy: 10 + 4. Hỏi: có hạt nào thêm vào hay mất đi không? Rồi chỉ cho con: gom cho đủ 10 là chuyển một lượt cho khung đầy, tức là đi thẳng lên hàng 10.

    Nói với con5 cộng 9. Chuyển 1 hạt sang: 6 cộng 8. Chuyển nữa: 7 cộng 7. Chuyển tới khi khung đầy: 10 cộng 4. Vẫn là những hạt ấy. Cả cột đều bằng 14.

  3. Ba điều giúp nhớ, tìm ngay trong bảng

    Cùng con tìm trong bảng. Một: 6 + 9 và 9 + 6 nằm cùng cột 15, nhớ một phép là biết phép kia. Hai: con tô màu các ô có hai phần bằng nhau, 6 + 6, 7 + 7, 8 + 8, 9 + 9, rồi đọc cả nhóm: 12, 14, 16, 18, cách nhau 2. Ba: ô nằm cạnh hai phần bằng nhau, như 8 + 9, là 8 + 8 và thêm 1. Cho con thử 7 + 8 và 6 + 7 theo cách thứ ba rồi dò trong bảng để kiểm: 15 và 13.

    Nói với con8 cộng 9. Mình nhớ 8 cộng 8 bằng 16. 9 là 8 và 1, nên 8 cộng 9 thêm 1 nữa: 17.

  4. Thẻ lật mỗi tối

    Cắt 20 mảnh giấy. Mặt trước ghi một phép cộng qua 10, mặt sau ghi cả nhóm; mỗi cặp đổi chỗ như 6 + 9 và 9 + 6 chỉ cần một thẻ. Mỗi tối rút 5 hay 6 thẻ. Con nói cả nhóm rồi tự lật thẻ kiểm. Phép nào chưa nhớ thì con gom cho đủ 10 thành tiếng rồi mới lật. Thẻ nào con nói đúng ngay thì để riêng một chồng, thẻ còn chậm thì hôm sau rút lại. Không bấm giờ: nhớ đúng quan trọng hơn nhớ nhanh.

    Nói với conChưa nhớ thì con đừng đoán. Gom lại xem: 8 cần thêm 2, tách 7 thành 2 và 5, 10 và 5 là 15. Giờ con lật thẻ kiểm đi.

Con hay nhầm ở đâu

  • Con nhớ nhầm sang ô bên cạnh: 8 + 7 mà nói 16.

    Cách gỡ: Cho con gom lại: 8 cần thêm 2, tách 7 thành 2 và 5, 10 và 5 là 15. Rồi tìm ô 8 + 7 trong bảng, nhìn lên đầu cột.

  • Con coi 6 + 9 và 9 + 6 là hai phép khác nhau, phải nhớ riêng.

    Cách gỡ: Bày 6 hạt và 9 hạt trên một tờ giấy rồi xoay tờ giấy nửa vòng: giờ là 9 hạt và 6 hạt, vẫn những hạt ấy.

  • Con cho rằng 9 + 2 lớn hơn 6 + 6 vì trong đó có số 9.

    Cách gỡ: Bảo con tìm cả nhóm của từng phép trước: 11 và 12. 11 bé hơn 12, nên 9 + 2 bé hơn 6 + 6.

Khi nào sang bài sau

Con đã vững khi rút một thẻ bất kỳ, con nói đúng cả nhóm hoặc tự gom cho đủ 10 để tìm, không đoán. Chưa cần nhanh: con còn dùng các phép này suốt chương sau.

Từ dùng trong bài

Phép cộngCả nhóm và hai phầnGom cho đủ một chụcBảng cộngCạnh hai phần bằng nhauĐổi chỗ hai sốNhiều hơn, ít hơn và lớn hơn, bé hơn