Hai phần bằng nhau
Con học cách kiểm hai miếng có bằng nhau không: đặt chồng miếng này lên miếng kia, được xoay, được lật, và gấp đôi tờ giấy cho hai phần nằm khít lên nhau.
Học xong, con làm được
- Đặt chồng hai miếng giấy, được xoay, được lật, để biết chúng có bằng nhau không.
- Chỉ ra miếng to hơn khi một miếng nằm gọn trong miếng kia mà còn thừa chỗ.
- Gấp đôi một tờ giấy sao cho hai phần nằm khít lên nhau.
Cần chuẩn bị
- Vài tờ giấy màu hay giấy gấp, có cả hình vuông và hình chữ nhật
- Một băng giấy dài và một hình tròn bằng giấy (tô viền theo miệng bát rồi cắt)
- Kéo, bút chì, một cây bút màu đỏ
- Một cái bánh hay một lát bánh mì để cắt đôi
Vì sao học bài này lúc này
Con đã biết tên các hình, đã ghép hình, tách hình, xoay và lật từng miếng. Chương này nói về một nửa và một phần tư, mà cả hai tên gọi ấy chỉ đúng khi các phần bằng nhau. Vì vậy bài đầu chưa dạy tên gọi nào: con học cách kiểm trước. Nhìn bằng mắt thì hai miếng lệch nhau một chút vẫn trông như nhau, chỉ đặt chồng mới biết. Có phép kiểm trong tay rồi, ở các bài sau con tự trả lời được một miếng có phải một nửa không, không cần nhớ dạng của hình.
Cùng con làm ở nhà
Cắt bánh cho hai người
Lấy một cái bánh hay một lát bánh mì. Cố ý cắt lệch hẳn về một bên, mời con chọn một phần, bố mẹ nhận phần kia. Hỏi: hai phần có như nhau không, ai được phần to hơn, ai được phần nhỏ hơn? Muốn công bằng thì phải cắt thế nào? Rồi nói với con: bánh thật khó cắt cho thật đều, nên hôm nay mình làm trên giấy, vì giấy gấp được và đặt chồng lên nhau được.
Nói với conChia đều cái bánh cho hai người thì hai phần phải bằng nhau.
Đặt chồng: khít là bằng nhau
Cắt sẵn ba cặp miếng giấy: hai hình chữ nhật bằng nhau; một hình vuông nhỏ và một hình vuông to hơn; một miếng dài mà hẹp và một miếng ngắn mà rộng. Với mỗi cặp, con đoán bằng mắt trước, rồi đặt miếng này lên miếng kia, cố cho mép trùng mép. Cặp đầu khít. Cặp thứ hai, miếng nhỏ nằm gọn bên trong, miếng dưới còn thừa ra: miếng thừa ra là miếng to hơn. Cặp thứ ba, miếng nào cũng thò ra một chỗ: chỉ biết hai miếng không bằng nhau. Thêm một cặp chỉ lệch nhau chừng nửa đốt ngón tay để con thấy nhìn qua thì không biết được.
Nói với conĐặt miếng này lên miếng kia. Khít, không thò ra chỗ nào: hai miếng bằng nhau.
Xoay thử, lật thử rồi mới nói
Cắt một hình chữ nhật theo đường thẳng từ một góc sang góc đối diện, được hai miếng tam giác. Con trượt miếng này sang đè lên miếng kia mà không xoay: lệch. Lật như soi gương: vẫn lệch. Xoay ngược đầu rồi đặt: khít. Hỏi con: lúc xoay, miếng giấy có to ra hay nhỏ đi không? Từ giờ, con chỉ nói hai miếng không bằng nhau khi đã thử xoay, thử lật mà vẫn không khít.
Nói với conChưa khít thì xoay thử, lật thử. Miếng vẫn là miếng ấy, không to ra, không nhỏ đi.
Gấp đôi cho mép trùng mép
Đưa con băng giấy, hình tròn và hình vuông. Con gấp băng giấy cho đầu này trùng đầu kia, gấp hình tròn cho viền tròn trùng viền tròn, gấp hình vuông cho góc này trùng góc đối diện, rồi miết nếp gấp. Hai phần nằm khít lên nhau thì bằng nhau, không cần cắt ra. Sau đó bố mẹ gấp một băng giấy mà đầu này chưa tới đầu kia, hỏi con hai phần có bằng nhau không. Cuối cùng gấp một hình chữ nhật theo đường từ góc sang góc: lệch. Nhắc lại hai miếng tam giác ở việc trước: gấp không khít thì chưa nói gì được, phải cắt ra, xoay, lật, đặt chồng.
Nói với conGấp đôi tờ giấy, mép trùng mép. Hai phần nằm khít lên nhau, nên hai phần bằng nhau.
Con hay nhầm ở đâu
Con nhìn qua rồi nói ngay hai miếng bằng nhau, dù chúng lệch nhau một chút.
Cách gỡ: Chưa nói đúng hay sai. Bảo con đặt chồng hai miếng rồi lấy bút đỏ tô chỗ thò ra. Lệch một chút cũng là không bằng nhau.
Hai miếng bằng nhau nhưng quay khác hướng, con nói không bằng nhau.
Cách gỡ: Hỏi “con đã xoay thử, lật thử chưa?”. Để con tự xoay, tự lật miếng trên rồi đặt lại cho tới khi khít.
Con gấp hình chữ nhật từ góc sang góc thấy lệch, rồi nói cắt theo đường ấy không được hai phần bằng nhau.
Cách gỡ: Cho con cắt theo nếp gấp, xoay ngược đầu một miếng rồi đặt chồng: khít. Gấp không khít thì chưa nói gì được, phải cắt ra mà kiểm.
Con chỉ vào miếng dài hơn và nói đó là miếng to hơn.
Cách gỡ: Đặt miếng dài mà hẹp lên miếng ngắn mà rộng. Miếng nào cũng thò ra một chỗ, nên chỉ biết hai miếng không bằng nhau, chưa nói được miếng nào to hơn.
Khi nào sang bài sau
Con đã vững khi cầm hai miếng giấy bất kỳ là tự đặt chồng, tự xoay, tự lật rồi mới trả lời, và gấp đôi được băng giấy, hình tròn cho mép trùng mép.
Từ dùng trong bài
Một nửa, một phần tưChia đều, còn thừa và vừa hếtCả nhóm và hai phần
