Open Math Tải app
Chương 11 · Bài 2

Câu chuyện so sánh

Con nghe một câu chuyện có hai nhóm, nói được chuyện hỏi nhiều hơn mấy hay hỏi có tất cả, chọn phép tính bằng sơ đồ, rồi tự kể một câu chuyện so sánh.

Học xong, con làm được

  • Nghe một câu chuyện về hai nhóm và nói được câu chuyện hỏi gì.
  • Phân biệt câu chuyện so sánh với câu chuyện có tất cả và câu chuyện tách ra.
  • Chọn cộng hay trừ bằng sơ đồ tách gộp, không bằng một chữ trong câu.
  • Kể một câu chuyện so sánh cho một phép trừ, từ một cảnh có sẵn.

Cần chuẩn bị

  • Bát ăn cơm của cả nhà, khoảng 9 cái
  • 8 cái cúc áo đỏ và 3 cái cúc áo trắng, hoặc hạt đậu hai màu
  • Một đĩa có 8 quả quýt và 4 quả táo, hoặc hai loại quả khác
  • Giấy và bút chì

Vì sao học bài này lúc này

Bài trước con ghép cặp hai nhóm đồ vật rồi viết phép trừ để tìm phần không có cặp. Bài này đưa việc ấy vào lời kể, khi không còn hàng bát, hàng thìa trước mắt. Câu chuyện so sánh hỏi theo ba cách: nhiều hơn mấy, ít hơn mấy, cần thêm mấy để mỗi người có một cái; cả ba đều là tìm phần không có cặp. Con cũng tập phân biệt nó với chuyện hỏi có tất cả và chuyện tách ra, vì cùng những con số mà câu hỏi khác thì phép tính khác. Con chọn phép tính bằng sơ đồ, không bằng một chữ nghe được. Bài sau đảo chiều: biết nhiều hơn mấy, tìm một nhóm.

Cùng con làm ở nhà

  1. Nhiều hơn mấy, ít hơn mấy

    Kể chậm hai câu chuyện. Chuyện một: Hoa có 14 cái kẹp tóc, Mai có 5 cái, Hoa nhiều hơn Mai mấy cái? Chuyện hai: vườn có 6 cây bưởi và 13 cây cam, bưởi ít hơn cam mấy cây? Với mỗi chuyện, con làm bốn bước. Một: có những nhóm nào, chuyện hỏi gì. Hai: nhóm nào nhiều hơn thì là cả nhóm. Ba: nhóm ít hơn cho biết phần có cặp. Bốn: tìm phần không có cặp thì trừ. Con vẽ hai hàng chấm tròn rồi viết 14 − 5 = 9 và 13 − 6 = 7.

    Nói với conHoa có 14 cái kẹp tóc, Mai có 5 cái. Hoa nhiều hơn, 14 là cả nhóm. Tìm phần không có cặp thì trừ. 14 trừ 5 bằng 9. Hoa nhiều hơn Mai 9 cái.

  2. Cần thêm mấy cái để mỗi người có một cái

    Lúc dọn cơm, kể: hôm nay nhà có khách, có 9 người ăn cơm. Con đặt 6 cái bát ra bàn. Hỏi: cần thêm mấy cái bát để mỗi người có một cái? Câu hỏi có chữ “thêm” nhưng vẫn là so sánh số người với số bát. Con vẽ một hàng 9 chấm tròn cho người, một hàng 6 chấm cho bát, ghép từng cặp: 6 người có bát, 3 người chưa có. Viết 9 − 6 = 3, kiểm lại 6 + 3 = 9. Rồi kể chuyện số lớn hơn: lớp có 17 bạn, mới có 9 cái bút. 17 − 9 = 8, kiểm lại 9 + 8 = 17.

    Nói với conCó 9 người ăn cơm. Mới có 6 cái bát, vậy 6 người có bát. Mấy người chưa có? 9 trừ 6 bằng 3. Cần thêm 3 cái bát.

  3. Hỏi có tất cả hay hỏi nhiều hơn mấy

    Đặt 8 cái cúc đỏ và 3 cái cúc trắng lên bàn, rồi hỏi hai câu trên cùng những cái cúc ấy. Có tất cả mấy cái cúc? Con gộp hai nhóm: 8 + 3 = 11. Cúc đỏ nhiều hơn cúc trắng mấy cái? Con xếp hai hàng, chỉ tách hàng đỏ: 8 − 3 = 5. Sau đó kể chuyện thứ ba: có 11 cái cúc, 8 cái màu đỏ, còn lại màu trắng, có mấy cái cúc trắng? 11 − 8 = 3. Chuyện này cho biết cả nhóm và một phần, nên là chuyện tách ra, không phải so sánh.

    Nói với conHỏi có tất cả thì gộp hai nhóm: 8 cộng 3 bằng 11. Hỏi đỏ nhiều hơn trắng mấy cái thì chỉ tách hàng đỏ: 8 trừ 3 bằng 5.

  4. Kể chuyện cho một phép trừ

    Viết 10 − 4 = 6 và kể ba chuyện cho con nghe ra chỗ khác nhau. Bớt đi: 10 con chim đậu trên cành, 4 con bay đi. Tách ra: sân có 10 bạn, 4 bạn đá cầu, còn lại nhảy dây. So sánh: có 10 bạn nhảy dây và 4 bạn đá cầu, nhảy dây nhiều hơn đá cầu mấy bạn? Chuyện so sánh có hai nhóm khác nhau, nói số của từng nhóm, không nói có tất cả bao nhiêu. Rồi đặt đĩa quả có 8 quả quýt và 4 quả táo: con tự kể một chuyện so sánh và viết 8 − 4 = 4.

    Nói với conCó 10 bạn nhảy dây và 4 bạn đá cầu. Mỗi bạn đá cầu ghép với một bạn nhảy dây. Còn 6 bạn nhảy dây không có cặp. 10 trừ 4 bằng 6.

Con hay nhầm ở đâu

  • Cứ thấy câu chuyện có hai nhóm là con cộng hai số lại.

    Cách gỡ: Hỏi “Câu chuyện hỏi có tất cả, hay hỏi nhiều hơn mấy?”. Rồi cho con vẽ hai hàng chấm tròn ghép cặp và chỉ vào phần được hỏi.

  • Con chọn phép tính theo một chữ: nghe “cần thêm” là viết 9 + 6.

    Cách gỡ: Cho con làm đủ bốn bước và vẽ một hàng người, một hàng bát. Hỏi “15 đếm những gì?”: nó đếm cả người lẫn bát, không trả lời câu hỏi nào.

  • Con kể chuyện so sánh mà lại cho số của cả hai nhóm gộp lại: “Có 10 bạn, 4 bạn đá cầu…”

    Cách gỡ: Hỏi “Có mấy bạn nhảy dây?”. Chuyện so sánh phải nói số của từng nhóm: “Có 10 bạn nhảy dây và 4 bạn đá cầu.”

  • Con tưởng chuyện tách ra là chuyện so sánh, vì cũng làm phép trừ.

    Cách gỡ: Đọc lại câu hỏi. Câu hỏi so sánh luôn có “nhiều hơn” hoặc “ít hơn” kèm tên cả hai nhóm, hoặc hỏi cần thêm mấy để mỗi người có một cái.

Khi nào sang bài sau

Con đã vững khi nghe một câu chuyện có hai nhóm là nói được nó hỏi có tất cả hay hỏi nhiều hơn mấy trước khi tính, và tự kể được một câu chuyện so sánh cho phép trừ bố mẹ đưa ra.

Từ dùng trong bài

Ghép cặp để so sánhSơ đồ tách gộpPhép trừNhiều hơn, ít hơn và lớn hơn, bé hơnCả nhóm và hai phần